
ေရွးအခါက ယခုေလွခြင္းေတာင္ဟု ေခၚေ၀ၚလွ်က္ရွိေသာ ေတာင္ေတာ္ႏွင့္ ေတာင္ေတာ္၏ပါတ္၀န္းက်င္တြင္ သစ္ေတာမ်ားထူထပ္လွ်က္ညိဳ့မွိဳင္းစြာ တည္ရွိေနေပသည္ ။ ေတာင္ထိပ္အနီး ေတာင္ေစာင္းပါတ္စန္းက်င္တြင္ အရိယာႏြယ္၀င္သူေတာ္စင္မ်ား ကိန္းေအာင္းေမြ႔ေပ်ာ္ဘြယ္ရာ ေက်ာ္လွုိဏ္ဂူငယ္ ကုိးခုခန္႔မွာ ဘသာ၀အေလ်ာက္တည္ရွိလွ်က္ရွိေပသည္ ။၄င္းေက်ာက္လွုိဏ္ဂူငယ္မ်ားသုိ႔ ရံဖန္ရံခါ အနယ္နယ္အရပ္ရပ္မွ ရေသ့ရဟန္းပုဂၢိဳလ္မ်ားလာေရာက္တရားအားထုတ္ေနထုိင္ၾကေလသည္ ။ တစ္ေန႔ေသာအခါတြင္ ဦးဓမၼသာမိ ဘြဲ႔အမည္ရ ရဟန္းပုဂၢိဳလ္တစ္သီးသည္ ယခုကိုးမုဒ္ၿပန္ေစတီတည္ရွိရာေနရာႏွင့္မနီးမေ၀းတြင္ တည္ရွေသာ ေက်ာက္လွိဳင္ဂူငယ္တစ္ခုတြင္ ေရာက္ရွိသီတင္းသုံးေနထုိင္လ်ွက္ရွိေလသည္ ။
ယင္းကဲ့သုိ့ေနထုိင္ရင္း တရားဘာ၀နာက်င့္ၾကံၾကိဳးကုတ္အားထုတ္ေလရာ တစ္ညေသာအခ်ိန္တြင္ ေက်ာ္ကလွုိဏ္ဂူအတြင္း၌တရားအားထုတ္ေနစဥ္ ယခုကိုးမုဒ္ၿပန္လုရားတည္ထားရာေနရာမွ အေရာင္တဖိတ္ဖိတ္ေတာက္လွ်က္ရွိေသာ ပတၱၿမားလုံးၾကီးကုိၿမင္ေတြ႕ရၿပီး ၊ ၄င္းပတၱၿမားၾကီးအား ဌာပနာၿပဳ၍ နတ္ ၊ သၾကား ၊ၿဗဟၼာမ်ားမွ ဘုရားတည္ေနသည္ကုိ တရားအာရုံ၌ေပၚေပါက္လာၿပီး ေတြ႔ၿမင္ဖူးေမွ်ာ္လုိက္ရေလသည္ ။ ယင္းသုိ႔ထူးၿခားအံ့ဖြယ္ ၿဖစ္ရပ္ေၾကာင့္ နံနက္မုိးေသာက္လင္းေသာ
အခါ ယမန္ေန႔ညက တရားအာရုံ၌ ၿမင္ေတြ႔ဖူးေမွ်ာ္လုက္ရေသာ ေနရာအား လုိက္လံရွာေဖြရာ ၿခဳံႏြယ္ပိတ္ေပါင္းမ်ားအတြင္းမွမုဒ္ကုိးမုဒ္ႏွင့္ ဥာဏ္ေတာ္ကုိးမုိက္ခန္႔ရွိေစတီတစ္ဆူကို ပထမဦးဆုံးေတြ႔ၿမင္ဖူးေမ်ွာ္လုိက္ရေလသည္ ။
ဆရာေတာ္သည္ ၀မ္းေၿမာက္စြာၿဖင့္ အမ်ားၿပည္သူမ်ားေတြ႔ၿမင္ဖူးေမွ်ာ္ႏုိင္ေစရန္ရည္ရြယ္၍ ေစတီပါတ္၀န္းက်င္ရွိ ၿခဳံႏြယ္ပိတ္ေပါင္းမ်ားအားရွင္းလင္းရင္း ဆရာေတာ္ၾကီး၏ ၀တ္အာရုံ၌ နတ္သၾကား ၊ ၿဗဟၼာမ်ားမွ တည္ထားကိုးကြယ္ခဲ့သည့္ ဤမ်ွတန္ခုိးၾကီးမားေသာ ဘုရားအား သတၱ၀ါအမ်ားကပ္သုံးပါးမွ ေက်ာ္နင္းႏုိင္ေစရန္ ရည္သန္လွ်က္ ကုိးေတာင္ၿပည့္ ဘုရားအၿဖစ္ဆက္လက္ၿပဳၿပင္မြမ္းမံတည္ထားရန္ စိတ္အာရုံက်ေရာက္လာခဲ့ေပသည္ ။ သုိ႔ရာတြင္ ရဟန္း၀တ္ၿဖင့္ ဘုရားတည္ရန္ ၀ိနည္း
ေတာ္ႏွင့္မညီ အခက္အခဲရွိမည္စုိးသၿဖင့္ ရဟန္းဘ၀မွသိကၡာခ်၍ ရေသ့အၿဖစ္ၿဖင့္အသြင္ေၿပာင္းၿပီး ကုိးေတာင္ၿပည့္ ဘုရားအၿဖစ္ဆက္လက္ၿပဳၿပင္မြမ္းမံတည္ထားကာ သတၱ၀ါအမ်ား ကပ္သုံးပါးမွ ေက်ာ္နင္းႏုိင္ေစရန္အဓိဌာန္ၿဖင့္ ေစတီေတာ္၏ဘြဲ႔အမည္အား "ကုိးမုဒ္ၿပန္ကပ္ေက်ာ္ပတၱၿမားေစတီ"ဟု ဘြဲ႔အမည္ေပးလွ်က္ ကုိးန၀င္းေက်ေစရန္ အတြက္ မန္က်ည္းကုိးပင္ ၊ ထန္းကုိးပင္ ၊ ပိေတာက္ကုိးပင္ တုိ့အားေစတီရင္ၿပင္ေတာ္ေပၚတြင္ အဓိဌာန္ၿဖင့္စုိက္ပ်ိဳးခဲ့ေလသည္ ။သုိ့ၿဖစ္၍ ထုိကုိးမုဒ္ၿပန္ကပ္ေက်ာ္ ပတၱၿမားေစတီအား လူတစ္ရပ္ ၊ နတ္တစ္ရပ္ တည္ထားခဲ့သည္ဟု ေရွးလူၾကီးမ်ားမွေၿပာ
ဆုိခဲ့ၾကေလသည္ ။ မ်ားမၾကာမီ ေတာင္ေတာ္ေပၚသုိ႔ ရမည္းသင္းၿမိဳ႔စား ရဲသီဟႏွင့္ရဲဒိဗၺ တုိ႔ေရာက္ရွိလာၿပီး ထုိေစတီအားဖူးၿမင္ရ၍ ၾကည္ညိဳသဒၶါပြားမ်ားလာကာ ၄င္း၏ခ်စ္သူ "မယ္ၿဖဴ-မယ္ညိဳ" တုိ့၏လုိအင္ဆႏၵႏွင့္အညီ တစ္ဆင့္တုိး၍ ၿပဳၿပင္မြမ္းမံခဲ့ေလသည္ ။ ဆက္လက္၍ ၿမန္မာသကၠရာဇ္ ၁၁၉၃ ခုႏွစ္တြင္ ေရဆင္းၿမိဳ႔ သူၾကီး ဦး လူေလးႏွင့္ ေရဆင္းေရႊေက်ာင္းေတာ္ေဘာ္ေရႊေက်ာင္းေတာ္ ၊ က်ည္ေတာင္ေရႊေက်ာင္းေတာ္ တုိ့မွ ဆရာေတာ္ၾကီးမ်ား ၾကီးမွဴးလွ်က္ က်ည္ေတာင္ေက်းရြာ ၊ က်ည္ေတာင္ေရႊေက်ာင္းေတာ္ တုိ့မွဆရာေတာ္ၾကီးမ်ား ၾကီးမွဴးလွ်က္ က်ည္ေတာင္ေက်းရြာ ၊ ေခါမေက်းရြာ တုိ့မွတပည့္ဒါယကာ ၊ဒါယိကာမမ်ားေပါင္းစုၿပီး ယခုဘုရားဥာဏ္ေတာ္အတုိင္း ရုပ္ပြားေတာ္ ကုိးဆူအပါအ၀င္ မုဒ္ကုိးမုဒ္ၿဖင့္ "ကိုးမုဒ္ၿပန္ဘုရား"
ဟူ၍ ဘြ႔ဲအမည္ေပးကာ ပိႆာခ်ိန္ (၁၀၀) ရွိ ေၾကးေခါင္းေလာင္းေတာ္ၾကီးကိုလည္း ထားရွိခဲ့ေလသည္ ။
၁၃၂၃ ခုႏွစ္ ၊ တေပါင္းလၿပည့္ေန႔တြင္ ေလွခြင္းေတာင္ တန္ခုိးၾကီးေက်ာင္း၌ သီတင္းသုံးေနထုိင္ခဲ့ေသာ သက္ေတာ္ (၁၁၅)ႏွစ္ရွိ သက္ေတာ္ရွည္ ရေသ့ၾကီး ဦး၎ဣႏၵမွထီးေတာ္ အသစ္ၿပန္လည္လဲလွယ္တင္လွဴခဲ့ေလသည္ ။ ၁၃၄၆ ခုႏွစ္ ၊ တေပါင္းလၿပည့္ေနတြင္ က်ည္ေတာင္အုပ္စု ၊ ပါတီ/ေကာင္စီအဖြဲ႔အစည္းမွ ပုဂၢိဳလ္မ်ားႏွင့္ ေလွခြင္းေတာင္ ေဂါပကအက်ဳိးေတာ္ေဆာင္
အဖြဲ႔ၾကီးမွဴး၍ ပ်ည္းမနားၿမိဳ႔နယ္ ၊ ေက်ာက္ခ်က္ေက်းရြာအုပ္စု ၊ အုိင္ေစာက္ေက်းရြာ ၊ မူလ၀ံသသစၥ၀ါဒီပဌမာန္ ၀ိသုဒိၶယ သာသနာၿပဳဆရာၾကီး ဦးသန္းေမာင္ ႏွင့္ တပည့္သားမ်ားအဖြဲ႔မွဆက္လက္၍ ထီးေတာ္အသစ္လဲလွယ္တင္လွဴခဲံေလသည္ ။၁၃၅၆ ခုႏွစ္ ၊ ေႏွာင္းတန္ခူးလဆန္း (၅) ရက္ေန႔တြင္ က်ည္ေတာင္အုပ္စု သံဃာ့နာယကဆရာေတာ္ၾကီးမ်ား ႏွင့္ ေလွခြင္းေတာင္ေဂါပက အက်ဳိးေတာ္ေဆာင္အဖြဲ႔ ၾကီးမွဴးလွ်က္ထီးဒကာၿဖစ္သူ ရမည္းသင္း ေရႊၿမင္တင္ ဘရေသ့ ကုန္းေဘာင္ဆက္ပဌမာန္န၀င္းဦးေအာင္ ႏွင့္ တပည့္သားမ်ားအဖြဲ႔မွ ဆက္လက္၍ ထီးေတာ္ကုိ အသစ္တဖန္လဲလွယ္ပူေဇာ္ခဲ့ၾကပါသည္ ။
ယခုအခ်န္အထိ သာသနာ့အလင္းေရာင္ ေလွခြင္းေတာင္တန္ခုိးၾကီး ကုိးမုဒ္ၿပန္ဘုရားအား ဗုဒၶပူဇနိယ ပူေဇာ္ပြဲအၿဖစ္ ႏွစ္စဥ္တန္ခူးလဆန္း (၃) ရက္ေန႔မွ (၈) ရက္ေန႔အထိ ကဇက္၀င္ပြဲေတာ္ရက္အၿဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီး ပြဲလမ္းသဘင္မ်ားၿဖင့္ စည္ကားသုိက္ၿမိဳက္စြာ ပူေဇာ္က်င္းပလွ်က္ရွိပါသည္ ။သု့ိၿဖစ္ပါ၍ သမုိင္းသုေတသီမ်ား အနယ္နယ္အရပ္ရပ္မွေလ့လာသူမ်ား ၾကည္ညိဳသဒၵါပြားမ်ားလုိသူမ်ားအေနႏွင့္ သာသနာ့အလင္းေရာင္ ေလွခြင္းေတာင္သုိ့ လာေရာက္၍ဖူးေမွ်ာ္ ေလ့လာႏုင္ေစရန္အတြက္ ဖိတ္ေခၚတင္ၿပေရးသားလုိက္
ရပါသည္ ။
ကုိးမုဒ္ၿပန္ေလွခြင္းေတာင္တန္ခုိးၾကီးဘုရားသမုိင္း
ေခါင္းေလာင္းေတာ္ၾကီး
ေခါင္းေလာင္းေတာ္ၾကီး၌ ေရးထုိးထားေသာ ကဗ်ည္းမွတ္တမ္း ....
ဇနႆပႆေကယ်ာ ေဂါမာဥတၱေရာ့ပမၼဟ၀ါတာ မုဒိၶမွိ သရိယ ဒါတုေစတီေက လေကၡတြာ မေနာရေမၼ သကဋ ဃ႑မနိႏၵာ မရနာေမနပူေဇတိ မေန ရေမၼာ ႏွလုံးေမ႔ေလ်ာ္ရာၿဖစ္ေသာ နဒီတိေရ ။ လွီေလွာတင္ေခခ်င္ ပခုန္းထမ္းေခါင္းရြက္ကုန္သည္အေပါင္းတု့ိေရာင္း၀ယ္ရာ ဆိတ္ကန္းလည္းၿဖစ္ထေသာ ၿမစ္နား၌ ဇနသ ဖႆထေကယ်ာ ။ ေက်ာင္းအမေငြခြန္းမွဴး သူၾကီးတုိ့သည္ ေက်းသားရြာသူအေပါင္းတု့ိကုိ ဒါနသီလကထာစေသာ စကားတု့ိၿဖင့္ ၾကည့္ရွု႔ေစာင္မ ႏွုိးေဆာ္ရၿဖစ္
ေသာေၾကာင့္ ၾကည္ေတာ္ရြာဟု သမုတ္တတ္ေသာ ၊ ဂါေမာရြာ၏ ဥတၱေရာ ၊ ကုသေလတာ ၊ ၿပင္းရာၿဖင့္ကြာေသာ ေၿမာက္အရပ္၌ မေနာရေမၼ လုန္းေမ႔ေလ်ာ္ရာၿဖစ္ေသာ ပပၸတ၀ါတာ မဒိၶမိေလၿဖင့္ အဟုတ္ၿပင္းထံေသာေၾကာင့္ ေလတြင္းေတာင္ဟု သမုဒ္အပ္ေသာ ေတာင္ထိပ္၌ သရိယဒါတုေစတီေက ဘုရားသိခင္ဒါတ္စစ္ေတာ္ က်ိန္း၀တ္ရာၿဖစ္ေသာ ေစတီေတာ္၌ မနိႏၵဓဇ နာေမန မနိႏၶဓေဇ ဘြဲ႔ေတာ္အမည္ရွိေသာ ေရဇင္းေရႊေက်ာင္း ပုဂၢိဳလ္သည္ သကဋဃ႑ိ ၊ အခ်န္တရာ
ရွိေသာ ေခါင္းၾကီးကုိ လေကၡတြာဆြဲထား၍ ပူေဇတိ ၊ ပူေဇာ္၏ဣဒံေမ ပုညံ ၀သုႏၵရံ နိပၸါန သကိၡေနာ ဟုတြာ ပါပုနိ ။
မယ္ၿဖဴ -မယ္ညိဳ နတ္သမုိင္း
ေလွခြင္းေတာင္ဘုရားရွိ မယ္ညိဳနတ္နန္းေဆာင္
မၿဖဴက ဆင္ၿဖဴေတာင္ေပၚတြင္ ဘုရားတစ္ဆူတည္ရန္ ရည္ရြယ္စတ္ကူး၍ မညိဳကေလွခြင္းေတာင္ေပၚတြင္ ဘုရားတစ္ဆူတည္ရန္ရည္ရြယ္စတ္ကူးထားၾကသည္ ။ သုိ့ေသာ္လည္း အခ်စ္ဦးမ်ားၿဖစ္ေသာ ရဲသီဟႏွင့္ ရဲဒိဗၺတုိ့ အလာကိုသာေစာင့္ေမ်ွာ္ေနခဲ့ၾကသည္ ။ ရဲသီဟႏွင့္ရဲဒိဗၺတုိ့ညီအစ္ကိုမွာ သုံးလၾကာၿပန္လာခဲ့ပါမည္ဟု ကတိမ်ားေပးထားခဲ့ေသာ္လည္း ရက္ ၊ လ ၊ ႏွစ္ တုိ့ကူးေၿပာင္းလာခဲ့ေသာ္လည္း ေပၚမလာခဲ့ေပ ။ထုိအခ်ိန္တြင္ ရွမ္းေစာ္ဘြားတစ္ဦးသည္ က်ည္ေတာင္နယ္ေၿမအတြင္းသုိ့ ေရာက္ရွိလာၿပီး မၿဖဴ-မညိဳတုိ့ ညီအစ္မႏွစ္ဦးကို ေတြ႕ၿမင္ေသာအခါ ႏွစ္ဦးလုံးအေပၚတြင္ ေမတၱာညႊတ္၍ ဇြတ္အတင္းၾကံည္ေလသည္။
မၿဖဴ-မညိဳတုိ့ ညီအမႏွစ္ဦးသည္ ရွမ္းေစာ္ဘြားရန္မွေ၀းေအာင္ ဆင္းရဲသားအသြင္ေဆာင္၍ က်ည္ေတာင္ရြာ၌မေနဘဲ အနီး
အနားရွိ ရြာငယ္မ်ားသုိ့ ေၿပးလႊားပုန္းေအာငး္ေနၾကရေလသည္ ။ရဲသီဟႏွင့္ရဲဒိဗတုိ့သည္က်ည္ေတာင္ရြာသုိ့ၿပန္ေရာက္လာေသာအခါ
အေၾကာင္းစုံကုိသိရ၍ ေစာ္ဘြားဘက္ေတာ္သားမ်ားႏွင့္တုိက္ပြဲၿဖစ္ပြါးၾကေလသည္ ။ တစ္ေန႔တြင္ ယခုေလွခြင္းေတာင္အနီး၌ တုိက္
ပြဲၿဖစ္ပြားေနစဥ္ မၿဖဴ-မညိဳတုိ့သည္ ပုန္းေအာင္းေနရာမွ တိတ္တဆိတ္ေရာက္ရွိလာၿပီး ရဲသီဟ ႏွင့္ ရဲဒိဗၺတုိ့အား သြားေရာက္ ေတြ႔ဆုံစဥ္ တုိက္ပြဲမွာၿပင္းထန္လာၿပီး ရန္သူဘက္မွပစ္ခတ္လုိက္ေသာ အဆိပ္လူးၿမွားသည္မၿဖဴ-မညဳိတုိ့ညီအစ္မႏွစ္ေယာက္အား ထိမွန္ၿပီး ၄င္းေနရာတြင္ပင္ ညီအမႏွစ္ေယာက္လုံးေသဆုံးခဲ့ရေလသည္ ။
မၿဖဴသည္ ဆင္ၿဖဴေတာင္ေတာင္ေတာ္တြင္ ဘုရားတည္ရန္စိတ္စြဲလန္း၍ ေသဆုံးခဲ့ရသူၿဖစ္သၿဖင့္ ဆင္ၿဖဴေတာင ္ေတာင္ေတာ္
တြင္ေတာင္ေစာင့္နတ္မယ္ၿဖစ္လွ်က္ ၊ မညိဳမွာ ေလွခြင္းေတာင္ေတာင္၌ ဘုရားတည္ရန္စိတ္စြဲလန္း၍ ေသဆုံးခဲ့ရသူၿဖစ္သၿဖင့္ ေလွခြင္းေတာင္ ေတာင္ေတာ္တြင္ေတာင္ေစာင့္နတ္မယ္ၿဖစ္ကာ "မယ္ၿဖဴ -မယ္ညိဳ" တုိ့အားနတ္ကြန္း နတ္နန္းမ်ားေဆာက္လုပ္၍ ယေန႔အခ်ိန္ထိႏွစ္စဥ္ထာ၀ရပူေဇာ္ပသခဲ့ၾကေလသည္ ။
ၾကက္ဆူအုိင္သုိက္မွ သုိက္စာ ( သုိ႔ ) ေလွခြင္းေတာင္သမုိင္း
အခန္း (၄)
ေလွခြင္းေတာင္သမုိင္း
ယင္းသုိ႔ မိခင္ဖခင္မ်ား ၿပန္မလာသည့္ အခါ အၿမဲတမ္းသြားေရာက္ေမွ်ာ္ၾကည့္ခဲ့ရေသာ ရြာေလးအား " ၾကည့္ေတာင္ရြာ " ဟုေနာင္တြင္အမည္တြင္ခဲ့ေလသည္ ။ ကာလေရြ႔လ်ားလာေသာအခါ ယခု "က်ည္ေတာင္ရြာ" ဟုအမည္တြင္ခဲ့ေလသည္ ။
ထုိင္ၾကေလသည္ ။
ကြ်မ္း၀င္၍ ေမတၱာမ်ွခဲ့ၾကေလသည္ ။
က်ည္ေတာင္ရြာသမုိင္း
က်ည္ေတာင္ရြာႏွင့္ရမည္းသင္းၿမိဳ႔မွာ ကုန္းလမ္းခရီးၿဖင့္ကူးသန္းေရင္း၀ယ္ႏုိင္သည္။ ထုိ့ေၾကာင့္ေရွးအခါက အထက္အရပ္ႏွင့္ေအာက္အရပ္ ကုန္သည္မ်ားကုန္စည္ဖလွယ္ရာရြာကေလးၿဖစ္ခဲ့သည္။က်ည္ေတာင္ရြာ၏ ေၿမာက္ပုိင္းတြင္ ကုန္းၿမင့္တစ္ခုရွိသည္။ ရြာကုန္းဟုေခၚခဲ့ၾကသည္။အေနာက္ပုိင္းကာလအတန္ၾကာေသာအခါ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးေကာင္းေသာ ဤရြာကေလးသုိ႔ ရွမ္းေစာ္ဘြားမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ား ေရာက္ရွိလာၿပီး ဤရြာကုန္းေပၚတြင္ ေဟာ္နန္းတစ္ခုတည္ေဆာက္၍ ရွမ္းေစာ္ဘြားမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ား ၾကီးစုိးေနထုိင္ခဲ့ၾကေလသည္။က်ည္ေတာင္ေက်းရြာကုိ ေရွးအခါက "ၾကည့္ေတာင္ရြာ" ဟုေခၚၾကသည္။ ၾကည့္ေတာင္ရြာဟု ေခၚဆုိၾကၿခင္းမွာ ေပါင္းေလာင္းၿမစ္၏ အေရွ႔ဘက္ကမ္းရွိ ေတာင္တန္းၾကီးမ်ားကုိ ၾကည့္လွ်င္ အလြန္ ၾကည္ႏူးဖြယ္ ရွု႔ခင္းၾကီးအၿဖစ္ ေတြ႔ၿမင္ရၿပီးသာယာေသာ ေတာင္တန္းၾကီးမ်ား၏ ရွု႔ခင္းမ်ားကို ၾကည့္ရေသာေၾကာင့္ "ၾကည့္ေတာင္ရြာ" ဟု၄င္း၊ ေလွခြင္းေတာင္သုိက္သမုိင္းအရ "မယ္ၿဖဴ-မယ္ညိဳ" တုိ႔ ညီအမသည္ ငယ္စဥ္က မိဘႏွစ္ပါးကုိ သြားေရာက္ၾကိဳၾကသည့္ အခါတုိင္ အၿမဲေမ်ွာ္ၾကည့္ခဲ့ရ
ေသာ ရြာကေလးၿဖစ္၍၄င္း၊ "ၾကည္ေတာင္ရြာ " ဟု အမည္တြင္ခဲ့ေလသည္။ ေနာင္ကာလေရြ႔လ်ားလာေသာအခါ "ၾကည့္္ေတာင္ရြာ"မွ ယခုအခါ "က်ည္ေတာင္ရြာ" ကေလးၿဖစ္လာခဲ့ေပသည္။



